कृषी समृद्धी योजना महाराष्ट्र (Maharashtra Krushi Samruddhi Yojana apply Online): ५६६८ कोटी मंजूर! ड्रोन, शेततळे, BBF साठी 100% अनुदान, असा करा Mahadbt वर अर्ज

नमस्कार शेतकरी मित्रांनो! तुमच्यासाठी एक अत्यंत महत्त्वाची आणि आनंदाची बातमी आहे. महाराष्ट्र राज्य सरकारने शेतकऱ्यांच्या हिताचा एक मोठा निर्णय घेतला आहे. ‘कृषी समृद्धी योजना’ (Krushi Samruddhi Yojana Maharashtra) या नव्या योजनेला मंजुरी देण्यात आली आहे.

दिनांक ७ नोव्हेंबर रोजी या संदर्भातील शासन निर्णय (GR) प्रसिद्ध झाला असून, या योजनेअंतर्गत पुढील ३ वर्षांसाठी (२०२५ ते २०२८) तब्बल ५,६६८ कोटी रुपयांची तरतूद करण्यात आली आहे. ही योजना म्हणजे शेतकऱ्यांना आधुनिक शेतीसाठी लागणाऱ्या भांडवली गुंतवणुकीत थेट मदत करणारी एक ‘संजीवनी’ ठरू शकते.

या योजनेत ड्रोन (Drone Subsidy) खरेदी, नवीन शेततळे (Shetatale Yojana) उभारणी, बीबीएफ यंत्र (BBF Yantra) आणि शेतकऱ्यांसाठी सुविधा केंद्र (Farmer Facility Centers) अशा ४ मोठ्या घटकांचा समावेश आहे. विशेष म्हणजे, यासाठी संपूर्ण अर्ज प्रक्रिया ही Mahadbt Farmer Scheme पोर्टलद्वारे होणार आहे.

पण ही योजना नेमकी काय आहे? यासाठी कोण पात्र आहे? अनुदान किती मिळणार? आणि सर्वात महत्त्वाचं म्हणजे, ‘krushi samriddhi yojana apply online’ प्रक्रिया कशी करायची? याबद्दलची A-to-Z माहिती आज आपण एका तज्ञाच्या (Expert) नजरेतून आणि सोप्या, सरळ भाषेत समजून घेणार आहोत. त्यामुळे हा लेख शेवटपर्यंत काळजीपूर्वक वाचा.

योजनेचे विश्लेषण: ५,६६८ कोटींचे पॅकेज नेमके कसे?(Maharashtra Krushi Samruddhi Yojana apply Online)

सुरुवातीला, जेव्हा या योजनेची घोषणा झाली होती, तेव्हा ५ वर्षांसाठी २५,००० कोटी रुपयांची तरतूद केली जाईल अशी चर्चा होती. त्यामुळे आता ३ वर्षांसाठी ५,६६८ कोटी मंजूर झाल्याने काही शेतकऱ्यांच्या मनात संभ्रम असू शकतो. पण एक गोष्ट लक्षात घ्या, सरकारने सध्या ३ वर्षांचा ठोस आराखडा दिला आहे, ज्यामध्ये ४ महत्त्वाच्या गोष्टींवर लक्ष केंद्रित केले आहे. हा निधी थेट शेतकऱ्यांच्या खात्यात (DBT) आणि पायाभूत सुविधांवर खर्च होणार आहे.

चला, या योजनेचे ४ मुख्य स्तंभ (4 Pillars) कोणते आहेत ते पाहूया:

घटक (Component)	एकूण तरतूद (Total Budget)	मुख्य उद्देश
१. शेतकरी सुविधा केंद्र	~ ५००० कोटी रुपये	गावाच्या जवळ शेतकऱ्यांना सर्व सुविधा (उदा. माती परीक्षण, अवजारे) मिळणे.
२. मुख्यमंत्री शेतकरी ड्रोन योजना	~ ४०० कोटी रुपये	फवारणी आणि खत व्यवस्थापनासाठी आधुनिक तंत्रज्ञान आणणे.
३. बीबीएफ (BBF) यंत्र अनुदान	~ १७५ कोटी रुपये	रुंद सरी वरंबा (Broad Bed Furrow) पद्धतीला प्रोत्साहन देणे.
४. वैयक्तिक शेततळे	~ ९३ कोटी रुपये	पाणीटंचाईवर मात करण्यासाठी ‘मागेल त्याला शेततळे’ धर्तीवर मदत.

---

कृषी समृद्धी योजनेचे ४ मुख्य घटक (सविस्तर माहिती)

आता आपण प्रत्येक घटकासाठी किती अनुदान (Subsidy) मिळणार आणि त्याचा तुम्हाला कसा फायदा होईल, हे सविस्तर पाहूया.

१. मुख्यमंत्री शेतकरी ड्रोन योजना (Mukhymantri Shetkari Drone Yojana)

शेतकरी मित्रांनो, आज मजुरांची टंचाई आणि फवारणीचा वाढता खर्च ही सर्वात मोठी समस्या आहे. यावर ‘ड्रोन’ हे एक उत्तम उत्तर आहे. ‘मुख्यमंत्री शेतकरी ड्रोन योजना’ ही याच krushi samruddhi yojana maharashtra चा भाग आहे. यासाठी ४०० कोटी रुपयांची तरतूद केली असून, ५,००० ड्रोन वाटप करण्याचे लक्ष आहे.

• कोणासाठी: कृषी पदवीधारक, शेतकरी गट, शेतकरी उत्पादक कंपन्या (FPOs) आणि इतर सर्व शेतकरी.
• अनुदान किती? (सर्वात महत्त्वाचे)
  • कृषी पदवीधारक (Agri Graduates): ड्रोनच्या किमतीच्या ५०% किंवा कमाल ५ लाख रुपये (जे कमी असेल ते).
  • इतर शेतकरी / FPOs: ड्रोनच्या किमतीच्या ४०% किंवा कमाल ४ लाख रुपये (जे कमी असेल ते).
• तज्ञाचा सल्ला (Expert Advice): 🧑‍💼 जर तुम्ही कृषी पदवीधर असाल, तर ही तुमच्यासाठी फक्त अनुदान योजना नाही, तर एक नवीन व्यवसाय (Agri-Tech Service) सुरू करण्याची संधी आहे.

२. शेतकरी सुविधा केंद्र (Farmer Facility Centers)

हा या योजनेचा ‘सिंहाचा वाटा’ आहे. यासाठी तब्बल ५,००० कोटी रुपयांची तरतूद आहे. यातून राज्यभरात २,७७८ नवीन ‘शेतकरी सुविधा केंद्र’ (Farmer Facility Centers) उभारली जाणार आहेत.

• हे केंद्र काय करेल?
  • कृषी अवजारे बँक (Tool Bank)
  • माती परीक्षण प्रयोगशाळा (Soil Testing)
  • जैविक खत आणि औषध विक्री
  • छोट्या शेतकऱ्यांसाठी प्रक्रिया सुविधा (Processing Unit)
  • शीतगृह (Cold Storage)
• अनुदान कोणाला मिळेल? – हे अनुदान प्रामुख्याने शेतकरी गट, FPOs आणि कृषी-उद्योजकांसाठी आहे.
• अनुदान किती?
  • प्रकल्प खर्च: सरासरी ३ कोटी रुपयांपर्यंत.
  • सरकारी अनुदान: कमाल १ कोटी ८० लाख रुपये (1.80 Cr) पर्यंत. (हे प्रत्येक प्रकल्पाच्या स्वरूपानुसार ठरेल).

३. बीबीएफ यंत्र (BBF Yantra) अनुदान

BBF म्हणजे ‘रुंद सरी वरंबा’. कमी पावसात किंवा जास्त पावसात, दोन्ही स्थितीत पिकाला वाचवण्यासाठी ही पद्धत उपयोगी ठरते. या पद्धतीसाठी लागणारे ‘बीबीएफ यंत्र’ (BBF Planter) खरेदी करण्यासाठी सरकार १७५ कोटी रुपये खर्च करणार आहे.

• फायदा: पाण्याची बचत होते, पिकाच्या मुळांची वाढ चांगली होते आणि उत्पादन वाढते.
• अनुदान किती?
  • यंत्राच्या किमतीच्या ५०% किंवा कमाल ७०,००० रुपये (जे कमी असेल ते).

४. वैयक्तिक शेततळे योजना (Shetatale Yojana)

महाराष्ट्रात शेतीसाठी पाण्याची शाश्वती नसेल, तर सर्व प्रयत्न व्यर्थ जातात. म्हणूनच, ‘शेततळे योजना’ हा एक अत्यंत महत्त्वाचा घटक आहे. या योजनेतून १४,००० वैयक्तिक शेततळी (Individual Farm Ponds) उभारण्यासाठी ९३ कोटी रुपये मंजूर झाले आहेत.

ही एक सुवर्णसंधी आहे, कारण यासाठी सरकार १००% अनुदान देणार आहे.

• अनुदान किती?
  • शेततळ्याच्या आकारावर (Size) अनुदान अवलंबून असेल.
  • हे अनुदान १६,८६९ रुपयांपासून ते १,६७,००० रुपयांपर्यंत असू शकते.
• फायदा: पावसाचे पाणी साठवून तुम्ही रब्बी हंगामात पिकांना संरक्षित पाणी (Protective Irrigation) देऊ शकता.

---

पात्रता आणि आवश्यक कागदपत्रे (Eligibility and Documents)

कोणतीही Sarkari Yojana असो, तिचे नियम आणि कागदपत्रे सर्वात महत्त्वाची असतात. (येथेच एक ‘तपासनीस’ (Fact-Checker 🕵️) म्हणून मी तुम्हाला अचूक माहिती देत आहे).

योजनेसाठी पात्र कोण? (Eligibility Criteria)

1. अर्जदार हा महाराष्ट्राचा रहिवासी आणि शेतकरी असणे बंधनकारक आहे.
2. शेतकऱ्याच्या नावावर सातबारा (7/12) असणे आवश्यक आहे.
3. सर्वात महत्त्वाचे: शेतकऱ्याकडे ‘ग्रीस्टॅक फार्मर नोंदणी क्रमांक’ (Gristack Farmer Registration Number) असणे आवश्यक आहे. (हा क्रमांक महाडीबीटी पोर्टलवर नोंदणी केल्यावर मिळतो).
4. शेतकरी, शेतकरी गट (Farmer Groups), आणि शेतकरी उत्पादक कंपन्या (FPOs) या योजनेसाठी अर्ज करू शकतात.

आवश्यक कागदपत्रांची चेकलिस्ट (Required Documents)

अर्ज करण्यापूर्वी खालील कागदपत्रे स्कॅन करून तयार ठेवा:

• सातबारा (७/१२) आणि ८-अ उतारा (नवीनतम असावा).
• आधार कार्ड (Aadhaar Card) – (सर्वात महत्त्वाचे: तुमचे आधार कार्ड मोबाईल नंबर आणि बँक खात्याशी लिंक असणे बंधनकारक आहे, कारण अनुदान थेट DBT ने जमा होईल).
• बँक पासबुक (Bank Passbook) – पहिल्या पानाची स्पष्ट प्रत.
• जातीचा दाखला (SC/ST असल्यास).
• ड्रोन योजनेसाठी अर्ज करत असल्यास ‘कृषी पदवी’ (Agri Degree) प्रमाणपत्र.
• FPO किंवा गट असल्यास, नोंदणी प्रमाणपत्र.

---

‘कृषी समृद्धी योजना’ साठी ऑनलाईन अर्ज कसा करावा? (Step-by-Step Guide)

या योजनेसाठी अर्ज प्रक्रिया पूर्णपणे ऑनलाईन असून, ती Mahadbt Farmer Scheme पोर्टलवरूनच करायची आहे. इतर कोणत्याही बनावट वेबसाईटवर जाऊ नका. (एक ‘सरकारी अधिकारी’ 🏛️ म्हणून मी तुम्हाला अधिकृत प्रक्रिया सांगत आहे).

अधिकृत वेबसाइट: mahadbtmahait.gov.in

अर्ज करण्याची सोपी पद्धत (Step-by-Step):

स्टेप १: महाडीबीटी पोर्टलवर जा.
वर दिलेल्या अधिकृत वेबसाईटवर जा. ‘शेतकरी योजना’ (Farmer Schemes) हा पर्याय निवडा.

स्टेप २: लॉग इन करा.
‘लाभार्थी लॉगिन’ वर क्लिक करा. तुम्ही तुमचा ‘आधार क्रमांक’ (Aadhaar Number) किंवा ‘युजर आयडी’ (User ID) वापरून लॉग इन करू शकता. आधारने लॉग इन करणे सोपे जाते (OTP येतो).

स्टेप ३: नवीन नोंदणी (जर खाते नसेल तर).
जर तुम्ही या पोर्टलवर नवीन असाल, तर ‘नवीन अर्जदार नोंदणी’ वर क्लिक करा. तुमचे नाव, आधार क्रमांक आणि मोबाईल क्रमांक टाकून तुमची ‘ग्रीस्टॅक फार्मर नोंदणी’ पूर्ण करा. हाच तुमचा ‘नोंदणी क्रमांक’ असेल.

स्टेप ४: प्रोफाईल (Profile) पूर्ण करा.
लॉग इन केल्यानंतर, तुमची वैयक्तिक माहिती, जमिनीची माहिती (७/१२ आणि ८-अ नुसार), पिकांची माहिती आणि बँक खात्याची माहिती १००% अचूक भरा. ही माहिती एकदाच भरायची असते.

स्टेप ५: ‘अर्ज करा’ (Apply Now) वर क्लिक करा.
डाव्या बाजूच्या मेनूमध्ये ‘अर्ज करा’ या बटनावर क्लिक करा.

स्टेप ६: घटक (Component) निवडा.
आता तुम्हाला वेगवेगळ्या योजना दिसतील.

• ड्रोन किंवा BBF यंत्रासाठी: ‘कृषी यांत्रिकीकरण’ हा घटक निवडा.
• शेततळ्यासाठी: ‘सिंचन साधने व सुविधा’ हा घटक निवडा.

यामध्ये तुम्हाला ‘कृषी समृद्धी योजना’ (Krushi Samruddhi Yojana) आणि संबंधित घटक दिसेल, तो निवडा.

स्टेप ७: अर्ज सादर करा (Submit).
आवश्यक माहिती भरून, कागदपत्रे (लागू असल्यास) अपलोड करा आणि ‘अर्ज जतन करा’ (Save) करा. त्यानंतर ‘अर्ज सादर करा’ (Submit Application) बटनावर क्लिक करा. तुम्ही एकाच वेळी अनेक घटकांसाठी अर्ज करू शकता.

स्टेप ८: लॉटरीची वाट पाहा.
तुमचा अर्ज ‘प्रथम येणाऱ्यास प्रथम’ या तत्त्वानुसार आणि उपलब्ध निधीनुसार निवडला जाईल. तुमची निवड (Lottery) झाल्यास, तुम्हाला तुमच्या नोंदणीकृत मोबाईल नंबरवर SMS येईल.

स्टेप ९: कागदपत्रे अपलोड करणे.
निवड झाल्यानंतर, तुम्हाला पुन्हा लॉग इन करून आवश्यक कागदपत्रे अपलोड करण्यासाठी ७ ते १० दिवसांचा कालावधी दिला जाईल. (ही पायरी अत्यंत महत्त्वाची आहे, नाहीतर निवड रद्द होऊ शकते).

---

अर्ज करताना या चुका टाळा! (Mistakes to Avoid)

एक ‘सल्लागार’ 🧑‍💼 म्हणून, मी पाहिले आहे की अनेक शेतकऱ्यांचे अर्ज छोट्या-छोट्या चुकांमुळे रद्द होतात. तुमचा अर्ज रद्द होऊ नये, यासाठी या गोष्टी लक्षात ठेवा:

1. आधार-बँक लिंक नसणे: ही सर्वात मोठी चूक आहे. तुमचे जे बँक खाते तुम्ही पोर्टलवर दिले आहे, ते आधारशी (NPCI) लिंक आहे का, हे आजच तुमच्या बँकेत जाऊन तपासा. अनुदान (DBT) फक्त आधार-लिंक्ड खात्यातच जमा होते.
2. चुकीचा ७/१२ भरणे: तुमच्या ७/१२ वरील गट क्रमांक आणि क्षेत्रफळ (हेक्टर/आर मध्ये) अचूक भरा.
3. SMS कडे दुर्लक्ष करणे: लॉटरीत निवड झाल्यानंतर SMS येतो. जर तुम्ही वेळेत कागदपत्रे अपलोड केली नाहीत, तर तुमची संधी जाते. त्यामुळे तुमचा नोंदणीकृत मोबाईल नेहमी चालू ठेवा.
4. वाट पाहणे: ही योजना FCFS (First Come First Served) आहे. “नंतर करू” या विचारात राहू नका. आजच तुमची प्रोफाईल Mahadbt वर पूर्ण करा.

---

वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQs)

प्रश्न १: कृषी समृद्धी योजनेसाठी (krushi samruddhi yojana maharashtra) अर्ज करण्याची शेवटची तारीख काय आहे?
उत्तर: या योजनेसाठी कोणतीही ‘शेवटची तारीख’ (Last Date) नाही. ही योजना २०२५ ते २०२८ या ३ वर्षांसाठी लागू आहे. ‘प्रथम येणाऱ्यास प्रथम प्राधान्य’ या तत्त्वावर लाभ दिला जाईल. त्यामुळे तुम्ही जितक्या लवकर अर्ज कराल, तितकी तुमची संधी जास्त असेल.

प्रश्न २: मी ‘महाडीबीटी’ (mahadbt farmer scheme) पोर्टलवर आधीच नोंदणी केली आहे, मला पुन्हा करावी लागेल का?
उत्तर: नाही. जर तुमची ‘महाडीबीटी’ वर आधीच नोंदणी (Registration) असेल, तर तुम्हाला फक्त तुमच्या युजर आयडी/आधारने लॉग इन करायचे आहे, ‘अर्ज करा’ वर क्लिक करून ‘कृषी समृद्धी योजने’च्या संबंधित घटकांची निवड करायची आहे.

प्रश्न ३: मी एकाच वेळी शेततळे (Shetatale Yojana) आणि ड्रोन (Drone Subsidy) दोन्हीसाठी अर्ज करू शकतो का?
उत्तर: होय, नक्कीच. ‘महाडीबीटी’ पोर्टलवर तुम्ही एकाच अर्जात अनेक बाबींसाठी (Components) अर्ज करू शकता. तुम्हाला फक्त ‘अर्ज करा’ विभागात जाऊन दोन्ही घटक निवडायचे आहेत.

प्रश्न ४: ‘ग्रीस्टॅक फार्मर नोंदणी’ (Gristack Farmer Registration) म्हणजे काय?
उत्तर: ‘ग्रीस्टॅक’ (Gristack) ही केंद्र सरकारची एक प्रणाली आहे, ज्याद्वारे प्रत्येक शेतकऱ्याला एक युनिक आयडी (Unique Farmer ID) दिला जात आहे. ‘महाडीबीटी’ पोर्टलवर जेव्हा तुम्ही नवीन नोंदणी करता, तेव्हा ही ‘ग्रीस्टॅक’ नोंदणी आपोआप होते. हाच तुमचा कायमस्वरूपी शेतकरी नोंदणी क्रमांक असतो.

प्रश्न ५: अनुदान (Subsidy) कसे मिळणार? रोख मिळणार की वस्तू मिळणार?
उत्तर: अनुदान हे ‘वस्तूरूपात’ (Kind) नसून, ते ‘नगदी’ (DBT) स्वरूपात मिळते. म्हणजे, प्रथम तुम्हाला लॉटरीत निवड झाल्यानंतर ‘पूर्व-संमती’ (Pre-Approval) मिळेल. त्यानंतर तुम्हाला ड्रोन/यंत्र/शेततळे (स्वतःच्या खर्चाने) पूर्ण करायचे आहे. त्यानंतर बिल आणि कागदपत्रे अपलोड केल्यावर, अनुदानाची रक्कम (उदा. ४ लाख, ७० हजार) तुमच्या आधार-लिंक्ड बँक खात्यात थेट जमा केली जाईल.

सारांश (Conclusion)

शेतकरी मित्रांनो, ‘कृषी समृद्धी योजना महाराष्ट्र’ (Krushi Samruddhi Yojana Maharashtra) ही खरोखरच एक मोठी संधी आहे. ५,६६८ कोटी रुपयांचा हा निधी थेट तुमच्या शेतीच्या आधुनिकीकरणासाठी आला आहे.

ड्रोन, बीबीएफ यंत्रासारखे तंत्रज्ञान तुम्हाला मजुरीच्या खर्चातून वाचवेल आणि शेततळ्यामुळे तुम्ही पाण्याच्या संकटावर मात करू शकाल. ही योजना फक्त ‘अनुदान’ नसून, तुमच्या शेतीला ‘भविष्यासाठी सज्ज’ (Future-Ready) करणारी एक ‘गुंतवणूक’ आहे.

माझा तुम्हाला एकच सल्ला आहे: या योजनेची संपूर्ण माहिती तुम्ही आता वाचली आहे. आता वेळ न दवडता, आजच Mahadbt पोर्टलवर जाऊन तुमचा अर्ज सादर करा.

तुम्हाला या योजनेबद्दल अजून काही प्रश्न असतील किंवा अर्ज करताना कोणतीही अडचण येत असेल, तर खाली कमेंट बॉक्समध्ये नक्की विचारा. आम्ही तुम्हाला मदत करण्याचा नक्की प्रयत्न करू.

हा महत्त्वाचा लेख तुमच्या जवळच्या प्रत्येक शेतकरी मित्राला, तुमच्या व्हॉट्सॲप ग्रुपवर (WhatsApp Group) नक्की शेअर करा.